Logo
Zielony dach Rosliny na dachu

Zasady projektowania zielonych dachów

Warstwa izolacyjna odporna na przerastanie korzeni

Podstawowym wymaganiem dla pokryć dachowych jest odporność na przerastanie korzeni roślin. Do konstrukcji systemów zielonych dachów stosuje się materiały jednowarstwowe i dwuwarstwowe. Materiały jednowarstwowe z tworzyw sztucznych (folie, membrany) są z reguły odporne na przerastanie korzeni roślin. Materiały dwuwarstwowe powinny mieć minimalną dopuszczalną grubością dla warstwy podkładowej 4,00 mm, a dla warstwy wierzchniej 5,00 mm. Obie warstwy powinny być wykonane z bitumów modyfikowanych polimerem SBS. Zbrojenie (wkładka nośna) powinno być wykonane z włókniny poliestrowej o minimalnej gramaturze 150 g/m2 w przypadku warstwy podkładowej i 180 g/m2 w przypadku warstwy wierzchniej. Dodatkowym zabezpieczeniem jest stosowanie trzeciej warstwy papy podkładowej o minimalnych parametrach, takich jak w przypadku pierwszej warstwy papy. Warstwa wierzchnia pokrycia powinna być odporna na przerastanie korzeni roślin. Odporność taką zapewnia dodatek specjalnego środka chemicznego lub wkładka z folii miedzianej. W przypadku zastosowania normalnych pap polimerowo-bitumicznych nieodpornych na przerastanie korzeni roślin, dopuszczalne jest dodanie zabezpieczenia przed przerastaniem korzeni wykonanego z folii o grubości 0,4 mm z zakładami min. 0,15 m. Pokrycia dachowe należy montować zgodnie z instrukcjami producentów oraz obowiązującymi normami.

Elementy penetrujące dach: aby liczba połączeń i przyłączeń na powierzchni dachu była możliwie najmniejsza, elementy penetrujące dach powinno się skupić w jednym miejscu. Dachy zielone powinny być bez problemów dostępne dla celów konserwacyjnych. Godne polecenia jest przy tym projektowanie na powierzchni dachu lub jego pobliżu przyłącza wody.

Dobra lub zła warta izolacyjna

Profilaktyczna ochrona przeciwpożarowa

Nadzór budowlany i ubezpieczeniowy wymagają, aby dachy wykonywane jako „dachy trudnopalne”, były zabezpieczone przed zaprószeniem ognia z góry i przed promieniowaniem cieplnym. W oparciu o metody badania wg DIN 4102 część 7 poddaje się próbom wierzchnie warstwy zielonego dachu, które przy określonej konstrukcji spełniają te normy. Maty wegetacyjne firmy Xero Flor zalicza się do trudnopalnych, spełniające normy DIN.

Kiedy zielony dach zalicza się do trudnopalnego pokrycia dachowego?

Dachy obsadzane zielenią intensywną, na których nawadnia i pielęgnuje się zieleń, są zwykle wykonywane na grubej warstwie substratu. Takie dachy bez konieczności spełnienia dalszych warunków są z góry odporne na zaprószenie ogniem i promieniowanie cieplne, przez co traktuje się je jako pokrycie trudnopalne.

Dachy obsadzane zielenią ekstensywną, tzn. taką, którą nie trzeba dodatkowo nawadniać i którą bardzo rzadko poddaje się dodatkowej pielęgnacji, zalicza się do dachów trudnopalnych przy spełnieniu następujących warunków:
- warstwa substratu ma grubość co najmniej 3 cm,
- substrat zawiera najwyżej 20% wagi części organicznej,
- przy większych powierzchniach obsadzonych zielenią co 40 m znajdują się przegrody (np. z pasa żwirowego),
- przy otworach w powierzchni dachu (lufciki, naświetla) układa się opaski żwirowe (szer. ok. 50 cm).

Przyroda

Ochrona przed ciepłem i wilgocią

Przy obliczaniu izolacji cieplnej można uwzględnić zgodnie z DIN 4108 w typowym przypadku tylko warstwy od wewnętrznej strony uszczelnienia bądź pokrycia dachowego. Warstwy zielonego dachu nie bierze się pod uwagę przy obliczaniu tego parametru.

Siły ssące wiatru

Wierzchnie warstwy zieleni na dachu muszą utrzymać się na swoim miejscu także przy silnych podmuchach wiatru. Niezbędne dodatkowe obciążenia są zgodne z normą DIN 1055, część 4. Tutaj przedstawiono nieco uproszczoną metodę rozwiązania powyższego problemu. W środkowej części dachu wystarczy już dodatkowe obciążenie cienką warstwą substratu, gdzie nie jest możliwe oderwanie warstw obsadzonych zielenią wskutek siły ssącej wiatru. Inaczej jest jednak w obrębie krawędzi i naroży - miejsc szczególnie narażonych na działanie sił ssących wiatru. Wokół nich z reguły konieczne jest, zależnie od formy i wysokości dachu, dodatkowe obciążenie zabezpieczające, w postaci żwiru lub płyt betonowych.

Tabela - siły ssące Podział powierzchni dachowej

Warstwa roślinna

Zazielenienie ekstensywne
Zieleń ekstensywną obejmują rośliny o najniższych wymaganiach wegetacyjnych, które potrafią się same utrzymać i rozwijać. Rozmnażają się wegetatywnie i generatywnie, i właściwie nie wymagają kłopotliwej pielęgnacji (oprócz zalecanych corocznych przeglądów zgodnie z wytycznymi producenta) oraz dodatkowego nawadniania. Stosuje się rośliny dostosowane do ekstremalnych warunków klimatycznych i dużej zdolności do regeneracji. W systemach zielonych dachów zaleca się stosować rośliny lokalne o minimalnych wymaganiach wegetacyjnych, takie jak: mchy, byliny, rozchodniki, zioła, trawy, itp. Metody wykonywania są różne: począwszy od wykonania nasadzeń roślin w odpowiedniej ilości na 1 m2 (od 10 do 25 sz/m2), lub rozkładaniu gotowych zazielenionych mat wegetacyjnych.

Warstwa wegetacyjna z substratu

Substrat ekstensywny mineralny ma za zadanie umożliwić roślinom prawidłowy rozwój oraz spełniać w szczególnych przypadkach rolę warstwy dociskowej.

Skład substratu powinny stanowić produkty pochodzenia mineralnego z niedużym dodatkiem (max. 10 % masy) składników pochodzenia organicznego. Powinien charakteryzować się stabilną szkieletową strukturą, która będzie odporna na mróz i promieniowanie UV. Zawartość powietrza w substratach, przy maksymalnym nasączeniu wodą, nie powinna przekraczać 10 %. Zawartość powietrza w substratach nie powinna przekraczać przy maksymalnym nasączeniu wodą 10 %. Zawartość soli nie powinna przekraczać praktycznie wartość 1,0 g/l substratu. Substrat powinien posiadać odpowiednią zdolność gromadzenia wody na poziomie min. 15 % objętości . Wymagania techniczne co do grubości warstwy substratu na dachu ograniczają się do maksymalnego ciężaru, jaki dach może przenieść. Grubość warstwy wegetacyjnej (substrat) w zależności od zaprojektowanej formy zieleni obrazuje poniższa tabela.

Tabela grubości


Warstwa wegetacyjna z higroskopijnej wełny skalnej

Higroskopijna wełna skalna jest specjalną odmianą wełny mineralnej. Ma zapewnić jak najlepsze warunki wegetacyjne dla roślin, charakteryzuje się dużą chłonnością wody oraz jest odporna na procesy gnilne. Stosowana jest przy budowie ekstensywnych zielonych dachów jako zamiennik substratu ze względu na swoją znikomą wagę. Wykorzystywana jest jako warstwa wegetacyjno-magazynująca, na którą rozkłada się zazielenione maty wegetacyjne. Przy zastosowaniu wymienionego układu warstw, zielony dach może ważyć ok. 45 kg/m2.

Warstwa filtracyjna, ochronna

Warstwa filtracyjna powinna charakteryzować się co najmniej 10 razy większą przepuszczalnością niż warstwa wegetacyjna, dzięki czemu będzie mogła chronić system drenażowy i odpływy przed zamulaniem. Warstwa filtracyjna powinna być wykonana z włókniny strukturalnej ze 100% polipropylenu o gramaturze 200-250 g/m2, wolnej od chemicznych substancji wiążących, charakteryzującej się wieloletnią trwałością (także w zakresie stabilności drenażu i filtracji) oraz odpornością na wodę, chemikalia oraz gnicie. Włóknina ma posiadać dobrą przepuszczalność wody w kierunku poziomym i pionowym oraz zdolność dyfuzji pary wodnej. Warstwę filtracyjną w postaci włókniny rozkłada się bezpośrednio na drenaż, a pod warstwę wegetacyjną, zostawiając zakład min. 10 cm pomiędzy poszczególnymi pasmami.

Warstwa drenażowa

Zgodnie z normą DIN 4095 na stropie pod nasypką z substratu układa się warstwę drenażową, która zapewni odprowadzenie nadmiaru wody, będącej dodatkowym obciążeniem i mającej zły wpływ na rozwój roślin. Ma być odporna na zmienne warunki pogodowe (wilgoć, ujemne temperatury) oraz charakteryzować się dużą wytrzymałością mechaniczną na rozciąganie, wydłużenie, tarcie oraz ściskanie. Warstwa drenażowa musi być skonstruowana w taki sposób, aby jej działanie trwało przez długi okres. Drenaż powinien odprowadzać wodę w ilości 0,03 l/s m2 = 300 l/s ha. Stosowany czasami drenaż naturalny ze żwiru płukanego powinien mieś granulację od 16 do 32 mm, a minimalna grubość to 5 cm. Drenaże z materiałów sztucznych, takich jak maty pętelkowe, maty kubełkowe lub geowłókniny są lekkie i niskie, a mimo to bardzo trwałe i w większości odpowiadają normą, a wykorzystywane w nich geowłókniny doskonale filtrują wodę przeciwdziałając zamulaniu odpływów. Przyjmuje się, że od nachylenia powyżej 2O system drenażowy nie jest wymagany (przy zastosowaniu systemu xero flor).

Warstwa (opaska) żwirowa

Z uwagi na zapewnienie dobrej komunikacji i dostępu do urządzeń technicznych zamontowanych na dachu wokół obrzeży dachu (attyki i przylegające elewacje wyższych części obiektu) oraz urządzeń technicznych (wentylatory, przepusty, świetliki, klapy dymowe, studzienki kontrolne) powinna zostać wykonana opaska ze żwiru płukanego frakcji 16-32 mm i grubości ok. 10 cm. Szerokość opaski żwirowej powinna wynosić min 50 cm.

Pielęgnacja zielonych dachów

Ekstensywny system xero flor w zasadzie zaopatruje i utrzymuje się sam, naturalne procesy środowiska w podłożu dostarczają pożywki dla wegetacji roślin. Stan stresu u roślin wywołany np. brakiem wody wyrównywany jest za pomocą specjalnie dobranych mechanizmów. Z jednej strony obumieranie starych, a z drugiej naturalny wysiew i rozwój młodych roślin, odbywa się w układzie zamkniętym z ciągłą odnową biologiczną i regeneracją roślin. Rozważny obieg, który można ostrożnie wspomagać, nie podlega intensywnym środkom pielęgnacyjnym. Dlatego też przede wszystkim nie wolno stosować jakichkolwiek herbicydów. Szkody dla wegetacji przynosi też wprowadzanie obcych dla całego układu roślin. Do minimum zabiegów pielęgnacyjnych należy natomiast wysiewanie odpowiednich nawozów, regularna kontrola i oczyszczanie odpływów dachowych wiosną.

Podlewanie

Podczas fazy wzrostu, to jest zaraz po obsadzeniu dachu zielenią ekstensywną, należy całość dachu podlać w taki sposób, aby maty oraz podłoże wchłonęły maksymalną ilość wody. Następnie w pierwszych dwóch-czterech tygodniach zaraz po wyłożeniu należy codziennie całość zalewać wodą. Dach ekstensywny po fazie wzrostu z reguły nie wymaga już żadnego podlewania, lecz w czasie długotrwałej suszy zaleca się zalanie wodą całej powierzchni dachu w celu osiągnięcia pełnego stanu nasycenia wodą.

Nawożenie

Przy obsadzeniu zielenią ekstensywną nawożenie można ograniczyć do wysiewu nawozu na wiosnę i jesień. Należy używać nawozu organicznego o przedłużonym działaniu. Ilość wysianego nawozu powinna być w granicach od 5 do 30 g/m2 w zależności od rodzaju nawozu.

Kontrola instalacji odwadniających

Zagłębienia na dachu oraz miejsca leżące bezpośrednio przy odpływach dachowych są punktami krytycznymi o zwiększonym gromadzeniu się wody. Ze względu na zwiększoną podatność na rozwój niechcianej roślinności miejsca te należy szczególnie dokładnie kontrolować, a chwasty i rośliny rosnące wokół tych miejsc bezwzględnie usuwać.

Copyright Xeroflor 2016. All right reserved.

Strona główna Trawniki rolowane Zielone dachy Do pobrania O firmie Kontakt

KRS: 0000138639 Sąd Rejonowy w Zielonej Górze - Wydział Gospodarczy

Projekt i wykonanie: desMedia